تأکید بر دقت و بی‌طرفی در کارشناسی‌های قضایی
- شناسه خبر: 4639
- تاریخ و زمان ارسال: 24 مرداد 1405 ساعت 21:29
- بازدید : 55
- نویسنده: کارشناسان امروز ..
رئیس کل دادگستری استان قزوین با تأکید بر جایگاه تعیین‌کننده کارشناسان رسمی در فرآیند رسیدگی قضایی، دقت، بی‌طرفی و رعایت اصول حرفه‌ای را از الزامات اساسی این حوزه دانست و اعلام کرد بیش از ۷۰ درصد ارجاعات کارشناسی در استان طی سال گذشته به‌صورت هوشمند و الکترونیکی انجام شده است؛ رویکردی که به گفته وی، می‌تواند به توزیع عادلانه‌تر ارجاعات، افزایش شفافیت و کاهش زمینه‌های سوگیری در فرآیند کارشناسی کمک کند.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «کارشناسان امروز»، حجت‌الاسلام والمسلمین علی مصطفوی‌نیا، رئیس کل دادگستری استان قزوین، در دوره توجیهی فرآیند آموزشی کارآموزان کارشناسی ورودی سال ۱۴۰۳ که با حضور رئیس مرکز کارشناسان رسمی دادگستری استان قزوین برگزار شد، با تشریح جایگاه کارشناسان رسمی در نظام قضایی، بر ضرورت رعایت دقیق اصول حرفه‌ای در ارائه نظریه‌های کارشناسی تأکید کرد.
وی با اشاره به نقش کارشناسان رسمی در تکمیل فرآیند دادرسی اظهار کرد: کارشناسی صرفاً یک فعالیت اداری یا تشریفاتی در کنار رسیدگی قضایی نیست، بلکه بخشی مؤثر از فرآیند کشف حقیقت و اتخاذ تصمیم قضایی به شمار می‌رود و در بسیاری از پرونده‌ها، نظر تخصصی کارشناس می‌تواند در شکل‌گیری و تکمیل رأی دادگاه نقش تعیین‌کننده داشته باشد.
رئیس کل دادگستری قزوین با تأکید بر اهمیت دقت در تمام مراحل انجام کارشناسی، نسبت به هرگونه سهل‌انگاری در این فرآیند هشدار داد و گفت: دقت در کارشناسی باید از زمان پذیرش و مطالعه پرونده تا بررسی میدانی، ارزیابی مستندات و تنظیم و ارائه نظریه رعایت شود و بی‌دقتی یا ارائه نظر غیرمنطبق با اصول حرفه‌ای می‌تواند زمینه‌ساز مسئولیت و پیگیری‌های نظارتی و انتظامی شود.
مصطفوی‌نیا همچنین بی‌طرفی را یکی از اصول بنیادین حرفه کارشناسی دانست و بر ضرورت پرهیز کارشناسان از هرگونه جانبداری در جریان بررسی پرونده تأکید کرد. وی در عین حال توصیه کرد کارشناسان در جریان انجام مأموریت کارشناسی، در صورت فراهم بودن شرایط، طرفین را به مصالحه و حل‌وفصل اختلاف ترغیب کنند؛ البته بدون آنکه در این فرآیند، پیش از اعلام نظر کارشناسی، موضعی نسبت به نتیجه نهایی پرونده اتخاذ کنند.
ارجاع هوشمند؛ گامی برای شفافیت و عدالت در توزیع کار
رئیس کل دادگستری استان قزوین در بخش دیگری از سخنان خود به روند استفاده از فناوری در فرآیند ارجاع کارشناسی اشاره کرد و گفت: در سال گذشته بیش از ۷۰ درصد ارجاعات کارشناسی در استان به‌صورت هوشمند و الکترونیکی انجام شده است.
این میزان استفاده از ارجاع هوشمند، از منظر مدیریت فرآیند کارشناسی اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چرا که الکترونیکی شدن ارجاعات می‌تواند ضمن کاهش مداخلات انسانی، زمینه توزیع منظم‌تر و عادلانه‌تر کار میان کارشناسان را فراهم کرده و به افزایش شفافیت در فرآیند ارجاع کمک کند.
استفاده از سازوکارهای هوشمند در ارجاع کارشناسی همچنین می‌تواند امکان نظارت دقیق‌تر بر روند ارجاع‌ها را فراهم کند و با کاهش زمینه‌های اعمال سلیقه، به تقویت اعتماد کارشناسان و اصحاب پرونده نسبت به فرآیند انتخاب و ارجاع کار کارشناسی منجر شود.
ضرورت تقویت ظرفیت کارشناسی در رشته‌های تخصصی
مصطفوی‌نیا در ادامه با اشاره به کمبود کارشناس در برخی رشته‌های تخصصی در استان قزوین، بر ضرورت رفع این خلأ تأکید کرد و خواستار اتخاذ تدابیر لازم برای تأمین نیروی کارشناسی مورد نیاز در تمامی حوزه‌های تخصصی شد.
وی تأکید کرد که فرآیند رسیدگی قضایی نباید به دلیل نبود کارشناس متخصص در یک رشته خاص با تأخیر مواجه شود و استان باید بتواند بخش قابل توجهی از نیازهای کارشناسی خود را از ظرفیت کارشناسان رسمی فعال در داخل استان تأمین کند.
تأمین کارشناسان متخصص در رشته‌های موردنیاز، علاوه بر تسریع در رسیدگی پرونده‌ها، می‌تواند از ارجاع امور به خارج از استان و افزایش زمان و هزینه فرآیند کارشناسی جلوگیری کند و دسترسی مراجع قضایی به ظرفیت‌های تخصصی را بهبود بخشد.
کارشناسی دقیق؛ حلقه‌ای مؤثر در تحقق عدالت قضایی
مجموع محورهای مطرح‌شده در این نشست نشان می‌دهد که نقش کارشناسان رسمی در نظام قضایی صرفاً به ارائه یک نظریه تخصصی محدود نمی‌شود؛ بلکه کیفیت، دقت، بی‌طرفی و سرعت عمل آنان می‌تواند مستقیماً بر روند رسیدگی و کیفیت تصمیمات قضایی اثرگذار باشد.
از سوی دیگر، حرکت به سمت ارجاع هوشمند و الکترونیکی، در کنار تقویت آموزش‌های حرفه‌ای و تأمین کارشناسان متخصص در رشته‌های موردنیاز، می‌تواند به شکل‌گیری فرآیندی شفاف‌تر و منظم‌تر در حوزه کارشناسی رسمی کمک کند؛ مسیری که در نهایت، هدف آن تسریع در رسیدگی، صیانت از حقوق طرفین و تقویت اعتماد عمومی به فرآیند دادرسی است.
