قسمت سوم و پایانی گفتوگوی اختصاصی کارشناسان امروز با رئیس هیئتمدیره کانون کارشناسان رسمی دادگستری مازندران
- شناسه خبر: 2916
- تاریخ و زمان ارسال: 3 آگوست 2025 ساعت 22:49
- بازدید : 236
- نویسنده: کارشناسان امروز.
در ادامه گفتوگوی اختصاصی با غلامعلی روشناس، اینبار به سراغ دغدغههای صنفی، تعاملات کانون با دستگاه قضایی، تلاش برای ارتقای خدمات رفاهی و چالشهای پیشروی نهاد کارشناسی رفتیم.
- قسمت سوم و پایانی این مصاحبه، روایت یک تجربه مدیریتی است که با تأکید بر همدلی و گفتوگوی منتقدانه، مسیر تحول را هموار کرده است.
* در همایش اخیر به مناسبت هفته قوه قضائیه که با حضور مسئولان قضایی استان برگزار شد، چه موضوعاتی مورد بحث قرار گرفت و مهمترین دستاورد آن چه بود؟
– امسال به مناسبت گرامیداشت هفته قوه قضائیه، قضات و اعضای دستگاه قضایی استان را به کانون دعوت کردیم تا در فضایی صمیمانه و محترمانه، فرصتی برای طرح مسائل و مطالبات فراهم شود. خوشبختانه توانستیم خواستههای کارشناسان را با ادبیاتی شایسته و حرفهای مطرح کنیم و مورد تأیید رئیس کل دادگستری استان و دادستان محترم ساری نیز قرار گرفت. بخش زیادی از این مطالبات از سوی مسئولان قضایی مورد پذیرش واقع شد.
مهمترین دستاورد این نشستها، تقویت ارتباط سازنده و حرفهای میان کانون و دستگاه قضاست که نتیجه مستقیم آن کاهش چشمگیر اطاله دادرسی است.
از جمله مواردی که کارشناسان در این جلسه مطرح کردند، میتوان به تناسب حقالزحمه با حجم و نوع پرونده، احترام به جایگاه کارشناس و تعیین زمان منطقی برای ارائه نظریه اشاره کرد. خوشبختانه یکی از مشکلات مهم یعنی نحوه ارجاع کار کارشناسی نیز در حال حاضر بهخوبی ساماندهی شده و موجب رضایت عمومی کارشناسان شده است. در سامانه 2020 و همچنین سامانه ثنا، فرایند ارجاع بهصورت بینام انجام میشود و این شفافیت، باعث افزایش عدالت در توزیع پروندهها شده است.
* به نظر شما، برای تقویت تعامل و همکاری بین کارشناسان رسمی و مسئولان قضایی استان، چه گامهایی میتوان برداشت؟
– اینگونه نشستها بهنوعی فرهنگسازی هستند. ما باید ذهنیت قضات را نسبت به اهمیت، دقت و حساسیت کار کارشناسی تغییر دهیم. قاضی باید در مرحله صدور قرار کارشناسی به این درک برسد که بررسی دقیق یک پرونده نیازمند زمان و دقت است و در نتیجه، پرداخت حقالزحمه مناسب نیز منطقی است.
کارشناسان، یاوران قضاتاند؛ این واقعیت باید از سوی مسئولان قضایی بهدرستی درک شود. وقتی همدلی و درک متقابل میان این دو رکن قضایی شکل بگیرد، بسیاری از اختلالات در روند دادرسی کاهش مییابد.
در حال حاضر حداقل حقالزحمه از یک میلیون و پانصد هزار تومان به دو میلیون و پانصد هزار تومان رسیده است. همچنین مدت زمان ارائه نظریه در قرارها افزایش یافته و اکنون قضات محترم در برخی پروندهها تا یک ماه برای ارائه نظریه کارشناسی فرصت میدهند.
یکی از چالشهای مهم در این مسیر، ایرادات بیمبنایی است که بعضاً از سوی وکلا مطرح میشود. اگر قاضی خودش در مرحله اول این ایرادات را بررسی کند، در بسیاری از موارد متوجه میشود نیازی به ارجاع مجدد نیست. اما متأسفانه هنوز این اتفاق بهندرت میافتد و به محض دریافت ایراد، پرونده دوباره به کارشناس ارجاع میشود.
در ادامه همین تعامل، از قضات خواستیم کارشناسان شایسته را نیز به ما معرفی کنند. امروز ۵۳ درصد شکایات از کارشناسان از سوی دستگاه قضا مطرح میشود. اگر نقاط قوت و ضعف توأمان دیده شود، امکان قدردانی از کارشناسان موفق فراهم میشود و این باعث انگیزه و ارتقای کیفیت خدمات کارشناسی خواهد شد. همچنین ارزیابی متقابل قضات نیز ضروری است. ما میتوانیم قضاتی که در زمینه نگارش دقیق قرار کارشناسی، تعیین زمان مناسب و تعیین حقالزحمه منطقی عملکرد مطلوب دارند، بهعنوان قاضی برتر معرفی و تقدیر کنیم.
در سطح استان نیز آمادگی داریم نشستهای مستمر میان قضات و کارشناسان برگزار کنیم تا همانند یک خانواده، مسائل و دغدغهها را با تعامل حلوفصل کنیم.
* آیا کانون مازندران در حال حاضر برنامههای جدیدی برای ارتقاء خدمات به اعضا دارد؟
– بله، موضوعات رفاهی همکاران در اولویت ما قرار دارد. پیگیری بیمه تکمیلی درمان، بیمه مسئولیت مدنی، عقد قرارداد با هتلها و مراکز تفریحی برای استفاده همکاران با هزینه کمتر، از جمله این اقدامات است.
همچنین دو واحد اقامتی در سطح استان تجهیز شدهاند تا کارشناسان سایر استانها در سفرهای کاری یا خانوادگی بتوانند از آنها بهرهمند شوند. چنین امکاناتی در بسیاری از نهادهای کشور وجود دارد و ما معتقدیم کانون نیز باید برای اعضایش این تسهیلات را فراهم کند. امیدواریم سایر کانونها هم در استانهای خود چنین واحدهایی ایجاد کنند.
سال گذشته موفق شدیم به ۴۶۰ نفر از کارشناسان، تسهیلات قرضالحسنه ارائه دهیم. خوشبختانه امسال هیچ متقاضیای در صف دریافت وام نیست و همکاران بهمحض درخواست، تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان وام دریافت میکنند.
* از دیدگاه شما، مهمترین چالشهایی که کارشناسان رسمی در استان مازندران با آن مواجهاند، کداماند؟
– متأسفانه بزرگترین مشکل، تقابل نادرستی است که از سوی مرکزی با عنوان «مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه» بهوجود آمده است. در حالی که ما بارها اعلام کردهایم قصد رقابت نداریم و بهدنبال رفاقت و همکاری هستیم، اما رویکرد آنها خلاف این مسیر بوده و تلاش دارند کانون را کنار بزنند؛ البته موفقیتی در این زمینه نداشتهاند.
از سوی دیگر، بسیاری از پروندههای بزرگ بهصورت دستوری به آن مرکز ارجاع میشود، حتی در مواردی که خود نهادها، مانند بانکها، علاقهمند به همکاری با کانون هستند. این موضوعات نیازمند ورود شورای عالی است تا با مدیریت دقیق، از بروز چالشهای جدید جلوگیری شود. سیاستگذاریهای کلان باید در جهت تقویت جایگاه کانونها انجام گیرد.
* اگر بخواهید در یک جمله، فلسفه مدیریتی خود را در هیئتمدیره کانون بیان کنید، آن جمله چیست؟
– در نگاه من، مدیریت یعنی خردمندی. یک مدیر باید ذهنی وسیع و چشماندازی روشن داشته باشد. صرفاً پرداختن به امور روزمره شاید مسائل جاری را حل کند، اما مجموعه را رشد نمیدهد. مدیر باید اهدافی منطقی و واقعگرایانه، اما در عین حال توسعهمحور تعریف کند تا مسیر پیشرفت کانون هموار شود.
در بعضی از کانونها شاهد هستیم که اعضا در امور مدیریتی مشارکت نمیکنند و حتی در مجامع عمومی حضور فعال ندارند. این چالش چگونه قابل حل است؟
متأسفانه این عدم مشارکت دارد به یک فرهنگ نادرست تبدیل میشود. بیتفاوتی جای خودش را باز کرده و این برای آینده تشکیلات خطرناک است. ما باید منتقدان را تکریم کنیم؛ چون کسی که نقد میکند، بهمراتب ارزشمندتر از کسی است که بیتفاوت عبور میکند.
تشکیلات باید متعلق به همه اعضا باشد و فضا برای حضور و ابراز نظر باز بماند. ارکان کانون نیز باید خود را خدمتگزار اعضا بدانند و این احساس را در مراجعهکنندگان ایجاد کنند. تنها با چنین رویکردی میتوان امید داشت که اعضا مشارکت فعالتری در اداره کانون داشته باشند.
* در پایان اگر نکتهای باقی مانده است، بفرمایید.
– از شما بابت توجه و پیگیری مسائل کانون مازندران صمیمانه تشکر میکنم. امیدوارم با فعالیتهای خبری و رسانهای، گامهای سازندهای در جهت ارتقای جایگاه کارشناسان رسمی در سطح ملی برداشته شود.
(پایان)
